PCI - GÓC NHÌN TỪ CỘNG ĐỒNG DOANH NGHIỆP THÁI NGUYÊN

Năm 2025 đánh dấu bước chuyển quan trọng khi Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) bước sang năm thứ 21 và chính thức vận hành theo phiên bản nâng cấp toàn diện PCI 2.0. Báo cáo được công bố trong bối cảnh Việt Nam đang triển khai mạnh mẽ các cải cách thể chế, sắp xếp lại không gian hành chính và tiếp tục khẳng định vai trò động lực của kinh tế tư nhân trong phát triển đất nước.

Kết quả Chỉ số PCI năm 2025 của tỉnh Thái Nguyên tiếp tục ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực về môi trường đầu tư, kinh doanh, tạo thêm niềm tin từ cộng đồng doanh nghiệp về chất lượng điều hành của địa phương.

PCI 2.0 đặt ra yêu cầu đổi mới chất lượng điều hành

Theo công bố của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) ngày 15/5/2026, Chỉ số PCI năm nay tích hợp kết quả khảo sát từ 3.546 doanh nghiệp tư nhân trong nước và 586 doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI).

Điểm mới đáng chú ý của PCI 2.0 là chuyển từ cách tiếp cận đánh giá “môi trường kinh doanh” sang đo lường toàn diện hơn “hệ sinh thái phát triển kinh tế tư nhân”.

Bộ chỉ số được tinh gọn còn 9 chỉ số thành phần với 98 tiêu chí cốt lõi, đồng thời lần đầu tiên giới thiệu chỉ số Hiệu quả kinh tế tư nhân (BPI) nhằm đo lường đầu ra của thị trường, phản ánh sức khỏe tài chính, khả năng đổi mới sáng tạo và hiệu quả hoạt động thực chất của doanh nghiệp.

Một thay đổi lớn khác là việc không tiếp tục xếp hạng địa phương theo thứ tự từ 1 đến 34 như trước đây. Thay vào đó, các tỉnh, thành phố được phân loại theo 6 nhóm chất lượng điều hành gồm: Rất tốt, Tốt, Khá, Trung bình, Tương đối thấp và Thấp.

Cách tiếp cận này góp phần giảm áp lực thành tích, khuyến khích các địa phương tập trung hơn vào chất lượng cải cách thực chất, bền vững và đồng đều trên nhiều lĩnh vực quản trị.

Kết quả PCI toàn quốc năm 2025 cho thấy khoảng cách về chất lượng điều hành giữa các địa phương đang dần được thu hẹp. Không có địa phương nào đạt nhóm “Rất tốt”, phần lớn tập trung ở nhóm “Khá” và “Trung bình”. Có 5 địa phương thuộc nhóm điều hành “Tốt” gồm: Bắc Ninh, Đà Nẵng, Hải Phòng, Phú Thọ và Quảng Ninh.

Điều này cho thấy yêu cầu cải cách hiện nay không chỉ dừng ở việc rút ngắn thời gian xử lý thủ tục hành chính mà đòi hỏi năng lực quản trị toàn diện, tính minh bạch cao, thiết chế pháp lý ổn định và khả năng đồng hành hiệu quả cùng doanh nghiệp.

Song song với thu hút đầu tư nước ngoài, tỉnh đặc biệt chú trọng tạo dư địa phát triển cho các doanh nghiệp trong nước.

Trong bức tranh chung đó, tỉnh Thái Nguyên tiếp tục được ghi nhận là điểm sáng của khu vực trung du và miền núi phía Bắc. Năm 2025, Thái Nguyên được xếp vào nhóm chất lượng điều hành “Khá” của cả nước, với điểm số tổng hợp cao hơn trung vị quốc gia 0,95 điểm và cao hơn trung vị vùng 1,01 điểm. Ở bộ chỉ số BPI, tỉnh đạt 4,56 điểm, vượt mức trung vị toàn quốc là 4,20 điểm.

Kết quả này phản ánh rõ những nỗ lực lãnh đạo, chỉ đạo và điều hành quyết liệt của cấp ủy, chính quyền Thái Nguyên trong cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, nâng cao chất lượng phục vụ doanh nghiệp và người dân.

Nhiều chỉ số thành phần của tỉnh đạt kết quả tích cực, trong đó chỉ số “Tính minh bạch” đạt 7,56 điểm, tiệm cận nhóm cao của cả nước. Đây là kết quả từ việc đẩy mạnh công khai quy hoạch, tài liệu pháp lý, cải thiện hệ thống thông tin điện tử và nâng cao khả năng tiếp cận thông tin cho doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, chỉ số “Gia nhập thị trường” đạt 7,72 điểm và “Thiết chế pháp lý” đạt 7,51 điểm cho thấy môi trường đầu tư kinh doanh của tỉnh ngày càng ổn định, an toàn và thuận lợi hơn.

Các doanh nghiệp đánh giá tích cực tinh thần hỗ trợ, đồng hành của chính quyền các cấp cũng như nỗ lực cải cách thủ tục hành chính trong thời gian qua.

Nỗ lực tạo dựng môi trường đầu tư minh bạch, thuận lợi

Từ góc nhìn cộng đồng doanh nghiệp, bên cạnh những kết quả tích cực, một số chỉ số vẫn còn dư địa để tiếp tục cải thiện nhằm tạo động lực bứt phá mạnh mẽ hơn trong thời gian tới. Chỉ số “Cạnh tranh bình đẳng” đạt 5,26 điểm cho thấy các doanh nghiệp nhỏ và vừa mong muốn có thêm cơ hội tiếp cận nguồn lực, thông tin và các dự án đầu tư thuận lợi hơn.

Trong khi đó, các chỉ số liên quan đến “Chi phí không chính thức” và “Chi phí tuân thủ thủ tục hành chính” dù đã có nhiều chuyển biến nhưng vẫn cần tiếp tục được quan tâm cải thiện để giảm áp lực thời gian và chi phí cho doanh nghiệp trong quá trình hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Đây cũng là những nội dung mà tỉnh đang tập trung chỉ đạo quyết liệt thông qua đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao trách nhiệm thực thi công vụ, tăng cường công khai minh bạch và siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính.

Cộng đồng doanh nghiệp kỳ vọng những giải pháp này sẽ tiếp tục phát huy hiệu quả, góp phần xây dựng môi trường đầu tư ngày càng thông thoáng và hấp dẫn hơn.

Để hướng tới mục tiêu gia nhập nhóm địa phương có chất lượng điều hành “Tốt”, Thái Nguyên đang đứng trước yêu cầu tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy quản trị, chuyển từ “giải quyết thủ tục” sang “chủ động kiến tạo phát triển”.

Trong đó, việc nâng cao chỉ số “Cạnh tranh bình đẳng” thông qua tăng cường công khai, minh bạch trong tiếp cận đất đai, cơ hội đầu tư và các nguồn lực phát triển sẽ góp phần tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển.

Cùng với đó, các chính sách hỗ trợ cần tiếp tục được rà soát, đơn giản hóa thủ tục để doanh nghiệp dễ tiếp cận, thích ứng tốt hơn với những thay đổi của pháp luật và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng của các tập đoàn lớn trên địa bàn.

Song song với đó, việc đẩy mạnh chuyển đổi số, công khai tiến độ xử lý hồ sơ hành chính sẽ tiếp tục góp phần giảm thời gian, chi phí cho doanh nghiệp, nâng cao tính minh bạch trong giải quyết công việc.

Cộng đồng doanh nghiệp cũng kỳ vọng các cấp, ngành tiếp tục phát huy tinh thần đồng hành, chủ động tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn, nâng cao hiệu quả các hoạt động đối thoại theo hướng thiết thực hơn.

Bên cạnh những nội dung cần tiếp tục cải thiện, tỉnh cũng cần duy trì và phát huy các chỉ số đang có kết quả tích cực như tính minh bạch, gia nhập thị trường và thiết chế pháp lý. Đây là nền tảng quan trọng để củng cố niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp, nâng cao sức hấp dẫn môi trường đầu tư của Thái Nguyên trong thời gian tới.

Trước yêu cầu ngày càng cao của PCI 2.0 và bộ chỉ số BPI, cộng đồng doanh nghiệp tỉnh Thái Nguyên tin tưởng với quyết tâm cải cách của cấp ủy, chính quyền cùng sự đồng hành chặt chẽ của các hiệp hội, doanh nghiệp, Thái Nguyên sẽ tiếp tục tạo dựng môi trường đầu tư kinh doanh minh bạch, năng động và hiệu quả hơn, từng bước khẳng định vị thế trên bản đồ năng lực cạnh tranh quốc gia trong giai đoạn phát triển mới…